انواع ذغال صنعتی به دو گروه عمده تقسیم میشود:
1- ذغال صنعتی / ذغال برقی:
زغال صنعتی الکتریکی با نام های ذغال برقی ، ذغال گرافیتی ، کربن براش و جاروبک هم شناخته می شود، ذغال صنعتی الکتریکی یکی از اجزای مهم در موتور ژنراتور های الکتریکی محسوب می شود.
از ماشین های دوار و چرخنده برای تبدیل انرژی الکتریکی به مکانیکی و یا برعکس استفاده می شود، عملکرد تمام ماشین های الکتریکی چه موتور و چه ژنراتور با استفاده از جریان مستقیم و یا متناوب، به اصول القای الکترو مغناطیسی بستگی دارد.
مایکل فارادی با کشف اساسی خود در مورد این که یک جسم هادی (رسانای برق) زمانی که در حال عبور جریان الکتریسیته باشد به یک میدان مغناطیسی تبدیل شده و محل تجمع بارهای منفی و مثبت می شود و می تواند نیروی محرکه الکتریکی ایجاد کند (EMF) که این امر باعث پیشرفت تکنولوژی و ساخت موتور های چرخشی با استفاده از جریان الکتریکی و میدان مغناطیسی شده است.
برس کربنی، ذغال صنعتی یا ذغال برقی جزء اصلی در انتقال جریان در ماشین و دستگاه های چرخان است، اگرچه آن ها از نظر اندازه، شکل و ترکیبات فنی نسبت به کلکتور و اسلیپ رینگ متفاوت هستند اما ذغال ها در این گروه عمکلرد اصلی یکسانی را انجام می دهند و آن هم انتقال جریان الکتریکی از قسمت ثابت به قسمت در حال حرکت دستگاه یا بالعکس یک مدار الکتریکی است. برای هدایت جریان به قسمت محرک سیستم از سیم نمی توان استفاده کرد به این علت که سیم به دور خود چرخیده، جدا می شود و دستگاه از حرکت می ایستد. بنابراین با اتصال زغال صنعتی که یک هادی جریان برق است به پوسته کلکتور یا اسلیپ رینگ انرژی الکتریکی را منتقل می کنیم.
ذغال برقی تنها رسانای الکتریکی غیر فلز می باشد و همین مسئله باعث شده با توجه به نرم تر بودن زغال نسبت به فلزات، در اتصال ذغال با قسمت متحرک ماشین ، کلکتور یا اسلیپ رینگ آسیب نبیند و زغال صنعتی استفاده شده به مرور زمان خورده شده و تمام می شود، که این موضوع ذغال صنعتی الکتریکی را در حوزه لوازم یدکی ماشین آلات قرارداده است.
باید بسیار دقت داشته باشیم که ذغال صنعتی نسبت به نوع کارکرد موتور، دور موتور، قدرت موتور و توان بازدهی موتور به انواع مختلفی تقسیم می شوند که دارای درجه سختی و نرمی، چگالی، ضریب مقاومت و میزان هدایت برق با ترکیبات مختلفی اعم از گرافیت، رزین، مس، نقره و غیره می باشند.
2- ذغال صنعتی مکانیکی
این گروه از ذغال صنعتی برخلاف گروه شماره 1 برای انتقال جریان الکتریکی مورد استفاده قرار نمی گیرند بلکه برای فعالیت های مکانیکی مانند آب بندی کردن مخازن، پمپ ها و سیستم لوله کشی، عایق حرارتی برای کوره ها و ریل های مذاب و ریخته گری، تیغه ها و پره های گرافیتی پمپ وکیوم، اتصالات و بوش های کربنی، صفحه کلاج و لنت های کربنی و دیگر ماشین آلات و صنایع در نظر گرفته شده اند.
دلایل استفاده از ذغال صنعتی در این گونه صنایع، خواص بی نظیر کربن گرافیت است که به صورت مختصر به آنها اشاره می کنیم.
مقاومت شیمیایی ذغال صنعتی:
مقاومت شیمیایی به این معناست که ذغال به دلیل ترکیبات کربن و گرافیتی خود می تواند در محیط های شدید اسید و بازی دوام بیاورد و تجزیه نشوند، البته درجات مختلفی از ذغال برای محیط های گوناگون ساخته شده است که با توجه به شرایط کار مواد مجاور، آن را تعیین و به شکل های متفاوت مورد مصرف قرار می دهند. از جمله قطعات ساخته شده با ذغال صنعتی در این زمینه می توان به سیل های مکانیکی یا آب بند های مکانیکی و همزن های مواد شیمیایی اشاره کرد که در صنایع پتروشیمی، پمپ سازی و آزمایشگاهی بسیار مورد استفاده قرار می گیرند.
روان کنندگی کربن:
زغال صنعتی به دلیل خاصیت سایشی خوب خود و درجات فشردگی مختلفی که از آن در دسترس است می تواند در محیط های حساس و خشک که قاfلیت روغن کاری را ندارند نقش روان کننده را ایفا کند و از قطعات ماشین آلات و سیستم های صنعتی محافظت کند.
مقاومت حرارتی بالا:
ذغال صنعتی می تواند حرارت مستقیم بسیار زیادی را تحمل کند به گونه ای که شکل ظاهری خود را از دست ندهد و انبساط در آن در کمترین حالت باشد. همین امر باعث شده تا از این مواد برای عایق بندی حرارتی در کوره ها و یا جا به جایی مواد مذاب در صنایع مختلف مانند ذوب آهن و فولاد، کوره های با دمای بسیار بالا، تیغه های پمپ وکیوم و غیره استفاده شود.
در مجموع ذغال صنعتی به قطعات کربنی مورد استفاده در صنایع مختلف گفته می شود که جزئی مهم برای ماشین آلات صنعتی و لوازم الکتریکی و مکانیکی به شمار می رود . این قطعه کربنی مصرفی بوده و قابلیت تعویض را داراست، البته در امر انتخاب نوع جنس ذغال صنعتی باید دقت فراوانی کرد تا بازدهی مناسی از سیستم داشته باشیم.
گروه صنعتی دایا اولین مرجع تخصصی ذغال های صنعتی در ایران و پیشرو در ارائه خدمات صنعتی آنلاین